Në tryezën konsultative mbi Rekomandimet e Paraqitura në Rezolutë për Digjitalizimin dhe Mbrojtjen e të Dhënave Personale në Ballkanin Perëndimor u theksua si sfidë mbetet ndikimi i inteligjencës artificiale dhe nevoja për kalim të sigurt dhe të qëndrueshëm të shërbimeve publike drejtë digjitalizimit.
Në këtë takim të organizuar nga Programi për të Drejtat Civile Kosovë (CRP/K) i cili paraqet edhe nevojën për rritjen e fokusit strategjik rajonal në avancimin e përpjekjeve për digjitalizimin e shërbimeve online.
Avokati i Popullit, Naim Qelaj u shpreh se si pasojë e përdorimit të zhvillimeve teknologjike qytetarët mund të ndihen të diskriminuar.
Qelaj njoftoi se institucioni i Avokatit të Popullit ka nis një hetim për ndikimin e inteligjencës artificiale tek të drejtat e njeriut.
“Përmes përdorimit të zhvillimeve të digjitalizimit mundet me u prek edhe pjesa e diskriminimit. Pra, qytetarët mund të ndihen të diskriminuar kryesisht tek rastet kur kjo formë e digjitale përdoret në konkurse dhe punësime dhe kritere tjera që lidhen me avancimin dhe punësime të qytetarëve në sektorin publik. Masat që duhet marr shtetet kryesisht duke u orientuar në drejtim të përafrimit të legjislacionit me legjislacionin e BE-së që veç është një hap më i avancuar se legjislacioni i vendeve nacionale del detyrë urgjente për vetë institucionet e Kosovës që në të ardhmen me u marr me këtë fushë“, theksoi ai për KP.
Komisionerja për Informim dhe Privatësi, Krenare Sogojeva-Dërmaku u shpreh se digjitalizimi nuk do të përfundoj pa pasoja në rast se ligjvënësit nuk vendosin rregulla për të mbrojtur të drejtat e njeriut.
Duke shtuar se Kosova ka legjislacion të mirë për mbrojtjen e të dhënave personale, komisionerja theksoi se sfidë e madhe mbetet ndikimi i inteligjencës artificiale.
“Nëse flasim për mbrojtjen e të dhënave personale ne kemi arritur ta kemi një rregullativ shumë të mirë ligjore të zbatueshme në tërësinë e vetë si ligj….07’10Sa i përket përputhshmërisë me rregullat e BE-së kemi nxjerr udhëzuesit për zbatimin e ligjit për mbrojtjen e të dhënave që qon drejtë kompletimit të kësaj kornize…07;52 Sot, digjitalizimi është proces që do të bëhet deshëm ne ose nuk deshëm ne duhet ta kryejmë, mirëpo ajo që është risku më i madh dhe sfida më e madhe është pikërisht ndikimi i inteligjencës artificiale”, u shpreh ajo.
Drejtori ekzekutiv në Programin për të Drejtat Civile në Kosovë (CRP-K), Memli Ymeri u shpreh se rezoluta parasheh nevojat për të siguruar një tranciziont të sigurt dhe të qëndrueshëm drejtë shërbimeve publike digjitale në rajon.
Rezoluta për digjitalizimin dhe mbrojtjen e të dhënave personale në Ballkanin Perëndimor parasheh edhe përmirësimin e të dhënave të qasshme në nivel kombëtar dhe rajonal, rritjen e përqendrimit të përdoruesit dhe transparencës së njësive qeveritare, promovimi i qeverisjes etike të IA, të forcohet ndërgjegjësimi dhe kapaciteti për sigurinë kibernetike në administratën publike etj.
“Dokument strategjik që përmbledh nevojat dhe rekomandimet për të siguruar një tranciziont të sigurt dhe të qëndrueshëm drejtë shërbimeve publike digjitale në rajon….Pikat kryesore: 1. Shërbimet publike digjitale dhe e-qeverisja rekomandohet zgjerimi i platformave të qeverisjes elektronike duke siguruar transparencë dhe llogaridhënie për ndryshimin e tyre, krijimin e mekanizmave efektiv për ankesa për qytetarët në lidhje mbrojtjen e të dhënave të qytetarëve dhe të dhënave të tyre. Kemi harmonizimin e infrastrukturës ligjore me legjislacionin e infrastrukturës giga-bit të BE-së dhe implementimin e kutisë së sigurisë kibernetike 5G. Mbrojtjen e të dhënave personale harmonizimi i mbrojtjes së të dhënave me rregulloren e përgjithshme e mbrojtjes së të dhënave të BE-së‘, theksoi ai.
Kjo rezolutë është rezultat i një takimi të mbajtur në dhjetor të vitit të kaluar në Ohër dhe ku ishin të pranishëm përfaqësues nga Kosova, Shqipëria, Maqedonia e Veriut dhe Serbia.
