Janë degët e pemëve që duhej të jepnin prodhim këtë vit.
Por breshëri i 21 korrikut ka dëmtuar rëndë pemishtet e fermerëve në Istog.
E një nder të prekurit nga kjo fatkeqësi natyrore është fermeri Qazim Blakaj.
“Sipërfaqet më të mëdha i kemi me molla, me pemë, po sivjet e ka shkatërruar, komplet e ka shkatërruar. Vetëm kanë shpëtuar një 10 hektarë që kanë qenë të mbuluara me rrjeta anti-breshërit, por të gjitha sipërfaqet e tjera komplet janë shkuar. Unë për shembull i kam pas 5 hektarë molla, asnjë mollë nuk e kam për tryezë, as për veti nuk e kam fare. Komplet një sasi e vogël që ka nuk ka mbërritur me ra në tokë, ato i kemi dorëzuar në ndërmarrje këtu, për punuesit në Suharekë”, thotë Qazim Blakaj –fermer.
Edhe shpenzimet janë të mëdha.
“Është tash viti i tretë sivjet ky është katastrofal, domethënë askush nuk mundet me i nxjerrë shpenzimet që i ka qit këtu. Se atje na i dorëzojmë për industri, është një çmim veç simbolik, hajt sa mos me u gjuajt. Po ne kurrë qysh nuk ka shans, asnjë nuk ka shans me i nxjerrë shpenzimet që i ka bërë këtu në këtë vit. Plus kur të llogarisim që edhe dy vitet e përparshme nuk kanë qenë rendimentet e mira”, shprehet ai.
Përveç humbjes së këtij viti, fermerët thonë se dëmet do të ndikojnë edhe në prodhimin e ardhshëm.
“Dëmet kanë qenë shumë të mëdha. Për shembull te ne dëmet kanë qenë diku rreth, diku rreth 80% me molla me të gjitha, çka të thuash me bujqësi. Është shumë e lehtë për komisionet, komisionet thonë edhe 30%, 40%. Po te ne fermerët është dëmi 200% se janë dëmtuar edhe për vitin e ardhshëm. Sytë, thurjet e vitit të ardhshëm janë të dëmtuara te të dyja. Nuk e di qysh rekuperohen, apo është shkatërruar diku 4-7 hektarë”, shprehet fermeri Nazim Blakaj.
Ndërkaq nga Qeveria presin që këto dëme te ju kompensohen.
“Për me u përgatit për molla duhet me u përgatit gjatë, me vite duhet me u përgatit. Po për këtë vit ne kemi filluar qysh prej fillimit të janarit me krasitjen, mirëmbajtjen, spërkatjen, ujitjen. Edhe kjo ka qenë shpenzim shumë i madh, ne kemi bërë që tash i kemi me qindra punëtorë në fushatën e vjeljes, kështu që punëtorët edhe ajo pjesë e punëtorëve është dëmtuar, edhe ne si fermerë jemi dëmtuar, dëmet janë shumë të mëdha…”, shprehet Blakaj.
Kurse, drejtoria bujqësisë në Komunën e Istogut ka bërë vlerësimin e dëmeve por se buxheti i saj nuk mjafton për t’i mbuluar dëmet.
“Kërkesa jonë, kërkesa e fermerëve çdo ditë është për me na kthy kompensimin. Ne po presim prej qeverisë, për shkak se si komunë e kemi buxhetin e vogël dhe të pamjaftueshëm për t’i dalë në ndihmë fermerëve. Kemi punuar me disa organizata për me mund pak a shumë me i kompensuar, jemi duke pritë, po normal që pjesën më të madhe e presim prej Prishtinës me na ndihmu edhe në kompensimin e dëmeve, dhe fermerët së paku me pasur një vullnet për t’ia nis në vitin e ardhshëm, në pranverë, për t’ia nis prapë me punu edhe me u marrë me bujqësi”, thotë Artab Gegaj-drejtor.
E së fundmi Qeveria ka miratuar vendimin për themelimin e Komisionit Qendror për vlerësimin e dëmeve nga fatkeqësitë natyrore dhe fatkeqësitë e tjera.
