Bashkimi Evropian po shqyrton mundësinë që shtetet e reja anëtare të mos kenë të drejtë vetoje për disa vite pas anëtarësimit, në përpjekje për ta bërë zgjerimin më të pranueshëm politikisht.
Sipas planeve që po shqyrtohen nga Komisioni Evropian, shtetet anëtare të ardhshme – si Moldavia dhe vendet e Ballkanit Perëndimor – nuk do të kenë, pas anëtarësimit në BE, të drejtën automatike për të vënë veton ndaj vendimeve të politikës së jashtme ose çështjeve të tjera të dakordësuara me unanimitet, siç është taksimi.
Mali i Zi shihet si vendi i parë ku mund të aplikohet kjo masë. Shteti me rreth 624 mijë banorë synon të bëhet anëtari i 28-të i BE-së deri në vitin 2028, ndërsa negociatat 14-vjeçare për anëtarësim po hyjnë në fazën përfundimtare.
Ideja lindi pas një përvoje të vështirë me Hungarinë, qeveria e mëparshme pro-ruse e së cilës, e udhëhequr nga Viktor Orbán, vuri veton në disa vendime të mëdha të BE-së, veçanërisht një kredi prej 90 miliardë eurosh për Ukrainën.
Një ndalim i kufizuar kohor i fuqive të vetos mund të shkruhet në traktatin e pranimit të Malit të Zi, i cili do të shërbente si një model për të tjerët që presin në prag.
Në një zhvillim të veçantë, kancelari i Gjermanisë, Friedrich Merz, u shkroi udhëheqësve të BE-së javën e kaluar duke kërkuar “zgjidhje inovative” për të përshpejtuar pranimin në BE për vendet e Ballkanit Perëndimor.
Në një letër që e përshkruante zgjerimin e BE-së si një “domosdoshmëri gjeopolitike”, Merz bëri thirrje gjithashtu për “anëtarësim të asociuar për Ukrainën” si një “hap vendimtar në rrugën e Ukrainës drejt anëtarësimit të plotë”, shkruan The Guardian.
