Shumë njerëz mendojnë se burimi kryesor i kripës në dietën e tyre është ajo që shtojnë gjatë gatimit ose në tryezë. Megjithatë, ekspertët e të ushqyerit paralajmërojnë se pjesa më e madhe e natriumit që konsumojmë vjen nga ushqimet e përpunuara, produktet e paketuara dhe vaktet e gatshme.
Sipas nutricionistes Kathleen M. Zelman, e cila trajton këtë çështje në WebMD, edhe kur përdorim pak kripë në shtëpi, marrja totale ditore e natriumit mund të tejkalojë lehtësisht normat e rekomanduara, shpesh deri në dy ose tre herë më shumë.
Ekspertët theksojnë se problemi nuk lidhet me një zgjedhje të vetme ushqimore, por me akumulimin e zakoneve të përditshme që çojnë gradualisht në rritjen e konsumit të natriumit.
1. Gatuani më shumë në shtëpi
Përgatitja e ushqimit në shtëpi ju jep kontroll të plotë mbi sasinë e kripës që përdorni. Specialistët rekomandojnë zgjedhjen e mishit, peshkut dhe pulës së freskët në vend të produkteve të tymosura ose të përpunuara.
Po ashtu, perimet e freskëta janë një alternativë më e mirë se produktet e konservuara. Nëse përdorni ushqime të konservuara, zgjidhni variante me përmbajtje të ulët natriumi dhe shpëlajini para përdorimit për të reduktuar kripën e tepërt.
2. Lexoni me kujdes etiketat
Etiketat ushqimore mund të ndihmojnë në identifikimin e produkteve me përmbajtje të lartë natriumi. Kërkoni produkte që mbajnë shënime si:
- “Pa natrium”
- “Me shumë pak natrium”
- “Pa kripë të shtuar”
Ekspertët paralajmërojnë se salcat, keçapi, salca e sojës, kubet e supës dhe shumë erëza të gatshme përmbajnë sasi të konsiderueshme kripe. Edhe përbërës si glutamati monosodium (MSG), soda e bukës dhe benzoati i natriumit kontribuojnë në marrjen totale të natriumit.
3. Përdorni erëza dhe bimë aromatike
Një mënyrë e thjeshtë për të reduktuar kripën është zëvendësimi i saj me erëza dhe bimë aromatike natyrale.
Rigoni, trumza, borziloku, qimnoni, kerri, xhenxhefili, hudhra, qepa pluhur, kopra dhe gjethet e dafinës mund t’i japin ushqimit shije dhe aromë pa shtuar natrium.
Ekspertët sugjerojnë krijimin e përzierjeve tuaja të erëzave pa kripë, duke kombinuar bimë të ndryshme sipas preferencës.
4. Bëni zëvendësime të zgjuara
Reduktimi i kripës nuk do të thotë të sakrifikoni shijen. Mund të përdorni lëng limoni, portokalli ose verë për të marinuar mishin, ndërsa peshkun mund ta aromatizoni me fara susami dhe erëza.
Patatet mund të pasurohen me kopër dhe majdanoz, ndërsa makaronat me hudhër dhe bimë aromatike në vend të salcave të gatshme me shumë kripë.
Pse është e rëndësishme të kufizohet natriumi?
Kripa gjendet pothuajse në çdo ushqim të përpunuar dhe për këtë arsye shumë njerëz konsumojnë më tepër natrium sesa rekomandohet pa qenë të vetëdijshëm.
Ekspertët theksojnë se çelësi nuk është heqja dorë nga ushqimet e shijshme, por zgjedhja e alternativave më të shëndetshme. Ndryshimet e vogla në përditshmëri mund të ndihmojnë në uljen e konsumit të natriumit dhe në mbështetjen e shëndetit afatgjatë.
