Në një takim të tensionuar dhe të koreografuar me kujdes në Zyrën Ovale, ish-presidenti amerikan Donald Trump përballi Presidentin e Afrikës së Jugut, Cyril Ramaphosa, me një video provokuese që mbështeste pretendime të rrëzuara se bujq të bardhë në Afrikën e Jugut po shënjestrohen dhe vriten për shkak të racës së tyre.
Takimi filloi me përshëndetje formale, por mori një kthesë konfrontuese kur Trump urdhëroi që të zbeheshin dritat dhe filloi shfaqja e videos. Ajo përmbante pamje të montuara të liderit të partisë opozitare të majtë ekstreme, Economic Freedom Fighters (EFF), Julius Malema, duke thënë: “Do të pushtojmë tokën” dhe “Nuk duhet të kemi frikë të vrasim”, si dhe duke kënduar këngën kontroverse “Kill the Boer” (“Vritni Bujkun”, ku “Boer” është një term afrikans për fermerët e bardhë).
Videoja përfshinte gjithashtu pamje të ish-presidentit Jacob Zuma, tani udhëheqës i partisë së re opozitare uMkhonto weSizwe (MK), duke kënduar në gjuhën zulu: “Do t’i qëllojmë. Ata do të ikin me vrap.”
Në fund, videoja përfundoi me pamje nga droni të vargjeve me kryqe të bardhë përgjatë një rruge, të cilat Trump i paraqiti si homazh për më shumë se 1,000 fermerë të bardhë të vrarë—një pretendim pa prova të besueshme.
Trump ngriti një grumbull gazetash të shtypura dhe tha me zë të ulët “vdekje… vdekje… vdekje”, përpara se t’ia dorëzonte Ramaphosës.
Presidenti Ramaphosa, i kapur në befasi, tha se nuk e kishte parë më parë videon. Ai kishte ardhur i përgatitur, me një delegacion që përfshinte kampionët e golfit Ernie Els dhe Retief Goosen—të cilët Trump i quajti “miq”—si dhe miliarderin Johann Rupert, njeriun më të pasur të Afrikës së Jugut dhe kritik i zëshëm i Malemas dhe Zumas.
Kjo ishte një lëvizje strategjike nga Ramaphosa, pasi Trump kishte nënshkruar një urdhër ekzekutiv në shkurt, duke ndërprerë ndihmën për Afrikën e Jugut dhe duke e akuzuar vendin për “diskriminim racor të padrejtë” ndaj pakicës afrikane, shkruan AP.
Ky urdhër përfshinte edhe një program për të sjellë afrikan në SHBA si refugjatë—grupi i parë mbërriti më herët këtë muaj.
Mediat në Afrikën e Jugut kishin spekuluar se Ramaphosa mund të përballej me një kurth televiziv, të ngjashëm me atë që i ndodhi presidentit ukrainas Volodymyr Zelenskyy muaj më parë.
Megjithëse qeveria e Afrikës së Jugut e pranon dhunën në fermat, Ministri i Bujqësisë, John Steenhuisen—udhëheqës i partisë opozitare Democratic Alliance (DA), që gëzon mbështetje të gjerë nga afrikanët—ka theksuar se krimet nëpër ferma prekin viktima të të gjitha racave.
Megjithatë, narrativa e Trumpit përkonte me retorikën e kahershme të ekstremistëve të bardhë. Studiues si profesori Rudolph Zinn nga Universiteti i Limpopos kanë deklaruar se sulmet në ferma janë të motivuara kryesisht nga fitimi dhe jo nga urrejtja racore.
Prania e kampionëve të golfit Els dhe Goosen mund të ketë ndihmuar në uljen e tensionit. “I respektoj kampionët,” tha Trump. “Ata mund të ishin në një fushë të bukur golfi, por zgjodhën të ishin këtu.”
Ndër zërat më bindës ishte ai i Johann Rupert, konglomerati i të cilit Richemont zotëron marka si Cartier. Ai theksoi se të gjithë qytetarët e Afrikës së Jugut janë në shënjestër të krimit, jo vetëm të bardhët. Ai foli për admirimin e gruas së tij ndaj autobiografisë së JD Vance dhe nevojën për shërbimin Starlink të Elon Musk në stacionet e policisë.
Megjithatë, mbetet për t’u parë nëse një miliarder mik dhe disa emra të mëdhenj në golf do të jenë të mjaftueshëm për të bindur Trumpin të ndryshojë qëndrim ose të pranojë ftesën për të marrë pjesë në samitin e G20-ës që do të mbahet në Johannesburg këtë nëntor.
