Kryeprokurori i Gjykatës Ndërkombëtare Penale (GJNP), Karim Khan, ka humbur qasjen në email-in zyrtar dhe llogaritë bankare të tij janë ngrirë, si pasojë e sanksioneve të vendosura nga Presidenti amerikan Donald Trump në muajin shkurt.
Stafi i gjykatës me bazë në Hagë, veçanërisht ai me shtetësi amerikane, është paralajmëruar se rrezikon arrestimin nëse udhëton në SHBA, ndërsa disa organizata joqeveritare kanë ndërprerë bashkëpunimin me institucionin.
Disa drejtues të këtyre organizatave madje kanë refuzuar të komunikojnë me gjykatën, duke mos iu përgjigjur më as email-eve të zyrtarëve të saj.
Këto masa shtrënguese pasojnë urdhrat e arrestit të lëshuara në nëntor nga GJNP ndaj kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu dhe ish-ministrit të mbrojtjes Yoav Gallant, mbi dyshime për krime lufte në Gaza.
Sipas gjyqtarëve të gjykatës, kishte arsye për të besuar se të dy zyrtarët izraelitë kishin penguar ndihmën humanitare dhe kishin synuar civilë në mënyrë të qëllimshme.
“Ky është një sulm i drejtpërdrejtë ndaj rendit ndërkombëtar dhe drejtësisë për viktimat”, deklaroi gjykatësja Tomoko Akane, presidente e GJNP-së. Ndërkohë, Human Rights Watch e kritikoi vendimin, duke theksuar se sanksionet pengojnë qasjen në drejtësi për viktimat e krimeve të rënda.
Sanksionet ndalojnë hyrjen në SHBA për Khan dhe qindra punonjës të tjerë të GJNP-së, ndërsa çdo mbështetje financiare apo teknologjike ndaj tyre mund të sjellë ndëshkime penale për individët apo institucionet e përfshira, ka raportuar AP.
Pasojat janë të ndjeshme jo vetëm për hetimet ndaj Izraelit, por edhe në raste të tjera. Hetimet për krimet në Sudan janë ngadalësuar ndjeshëm, pavarësisht raportimeve për mizori të reja.
Prokurori Eric Iverson ka ngritur një padi federale kundër administratës Trump, duke kërkuar mbrojtje nga sanksionet. Avokatja e tij, Allison Miller, thekson se klienti i saj “nuk mund të kryejë funksionet më themelore të profesionit të tij”.
Një zëdhënës i GJNP-së dhe vetë Khan nuk pranuan të komentojnë mbi situatën. Megjithatë, ndërkombëtarisht, ka alarm për ndikimin që këto masa mund të kenë në përpjekjet globale për drejtësi dhe llogaridhënie.
