Vetëm një numër i vogël vendesh kanë armë bërthamore: Mbretëria e Bashkuar , SHBA-ja, Rusia , Kina , Franca , India , Pakistani dhe Koreja e Veriut . Besohet gjerësisht se Izraeli i ka ato, por as nuk e konfirmon dhe as nuk e mohon këtë.
Pra, pse disa vende mund t’i kenë ato dhe të tjerat jo?
Përgjigja qëndron në një pakt të vitit 1968 të quajtur Traktati për Mospërhapjen e Armëve Bërthamore (NPT).
Aty thuhet se vendet mund të kenë programe bërthamore civile, por se nuk duhet të ketë më shumë vende që kanë armë bërthamore sesa ato që i kanë tashmë. Traktati i NPT-së është ligjërisht i detyrueshëm dhe shumica dërrmuese e vendeve e kanë nënshkruar atë – përfshirë Iranin.
Megjithatë, Izraeli, India, Pakistani dhe Sudani i Jugut nuk e kanë nënshkruar atë, dhe Koreja e Veriut është tërhequr që atëherë.
India dhe Pakistani nuk njiheshin si shtete me armë bërthamore kur filloi traktati dhe do të detyroheshin të çarmatoseshin nëse do t’i bashkoheshin tani. Sudani i Jugut është një vend relativisht i ri pa program bërthamor.
Izraeli nuk e ka nënshkruar sepse ndjek një politikë të paqartësisë bërthamore si taktikë kundër armiqve dhe nuk lejon inspektime të objekteve të tij bërthamore, të cilat do të kërkoheshin sipas NPT-së.
Irani, vendet arabe dhe të tjerë kanë kërkuar prej kohësh që Izraeli të ushtrojë presion për t’u çarmatosur dhe për të qenë transparent në lidhje me programin e tij bërthamor, duke e parë arsenalin e supozuar të Izraelit si një burim tensioni rajonal dhe një kërcënim, shkruan BBC.
Irani gjithmonë ka mohuar se kërkon të ketë armë bërthamore dhe nuk posedon asnjë, megjithëse shumë vende nuk janë të bindura nga pretendimi i Iranit për qëllime paqësore.
Në vitin 2002 u zbulua se kishte një program të fshehtë bërthamor të palejuar sipas NPT-së, duke shkaktuar një krizë njëvjeçare e cila në një pjesë të madhe çoi në ngjarjet e sotme.
