Hamasi – grupi palestinez i shpallur organizatë terroriste nga Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimi Evropian – tha të martën vonë se e ka dorëzuar te ndërmjetësit përgjigjen për propozimin e SHBA-së për armëpushim në Rripin e Gazës, duke i kërkuar disa ndryshime në marrëveshje.
Duket se Hamasi s’e pranoi menjëherë marrëveshjen, me gjithë përpjekjet e Shteteve të Bashkuara, por, megjithatë i mbajti gjallë bisedimet për arritjen e një marrëveshje të vështirë për t’i dhënë fund luftës që ka hyrë në muajin e tetë në Gazë.
Ministrat e Jashtëm të Katarit dhe Egjiptit – të cilët janë ndërmjetësit kryesorë së bashku me SHBA-në – konfirmuan se e kanë marrë përgjigjen e Hamasit dhe thanë se janë duke e vlerësuar atë.
“Ne e kemi pranuar përgjigjen që Hamasi ua dorëzoi Katarit dhe Egjiptit, dhe po e shqyrtomë atë tani”, tha zëdhënësi për siguri kombëtare i Shtëpisë së Bardhë, John Kirby.
Zëdhënësi i Hamasit, Jihad Taha, tha se përgjigja përfshin “ndryshime të cilat konfirmojnë armëpushimin, tërheqjen, rindërtimin dhe shkëmbimin [e të burgosurve]”. Ai nuk dha shpjegime.
Por, derisa e mbështesin marrëveshjen në vija të trasha, zyrtarët e Hamasit kanë shprehur dyshime nëse Izraeli do t’i zbatojë kushtet e marrëveshjes, posaçërisht ndaljen e përhershme të luftimeve dhe tërheqjen e plotë të ushtrisë izraelite nga Gaza, në këmbim të lirimit të të gjitha pengjeve që po mbahen nga militantët.
Madje edhe pasi SHBA-ja tha se Izraeli e ka pranuar propozimin, kryeministri izraelit Benjamin Netanyahu ka dhënë shenja kundërthënëse, duke thënë se Izraeli nuk do të ndalet derisa ta arrijë synimin për shfarosjen e Hamasit.
Sekretari amerikan i Shtetit, Antony Blinken, e vizitoi rajonin këtë javë në përpjekje për ta siguruar arritjen e marrëveshjes. Kjo është vizita e tij e tetë prej se Hamasi e kreu sulmin në jug të Izraelit dhe e nxiti luftën izraelite në Gazë.
Të martën, ai e vazhdoi trysninë ndaj Hamasit për ta pranuar propozimin, duke thënë se vota e Këshillit të Sigurimit të OKB-së në favor të tij e bëri të “qartë sa më s’ka” se bota e mbështet planin.
“Të gjitha votat janë për, përveç njërës, Hamasit”, tha Blinken në Tel Aviv pas takimit me zyrtarë izraelitë, pak orë para se Hamasi ta jepte përgjigjen. Blinken tha se Netanyahu e ka ritheksuar përkushtimin ndaj propozimit gjatë një takimi të hënën në mbrëmje.
Propozimi ka rritur shpresat për t’i dhënë fund luftës tetëmujore, gjatë të cilës bombardimet dhe ofensiva tokësore e Izraelit në Gazë i kanë vrarë mbi 37.000 palestinezë dhe i kanë detyruar rreth 80 për qind të popullsisë prej 2.3 milionë banorësh të largohen nga shtëpitë e tyre.
Izraeli e nisi luftën, duke u zotuar për ta shkatërruar Hamasin, pasi grupi radikal palestinez i vrau rreth 1.200 njerëz, kryesisht civilë, si dhe i rrëmbeu mbi 250 të tjerë gjatë sulmit të 7 tetorit në jug të Izraelit. Më shumë se 100 pengje u liruan gjatë një armëpushimi njëjavor në nëntor, në këmbim të palestinezëve të burgosur nga Izraeli.
Këshilli i Sigurimit i Kombeve të Bashkuara e miratoi të hënën një rezolutë për ta mbështetur propozimin e Shteteve të Bashkuara, me 14 vota për dhe asnjë kundër. Rusia abstenoi.
Propozimi i presidentit amerikan Joe Biden përfshin tri faza për t’i dhënë fund luftës në Rripin e Gazës.
Faza e parë përfshin një armëpushim gjashtëjavor, gjatë të cilit forcat izraelite do të tërhiqeshin nga “të gjitha zonat e banuara“ të Gazës, disa pengje – të moshuar dhe gra – do të liroheshin në këmbim të lirimit të qindra të burgosurve palestinezë; civilët palestinezë do të ktheheshin në shtëpitë e tyre në Gazë; dhe 600 kamionë në ditë do të dërgonin ndihmë humanitare në enklavën e rrënuar.
Në fazën e dytë, do të shkëmbeheshin të gjitha pengjet e gjalla, përfshirë ushtarë; forcat izraelite do të tërhiqeshin nga Gaza dhe armëpushimi i përhershëm do të niste.
Faza e tretë parasheh një plan të madh rindërtimi për Gazën, si dhe rikthimin e “mbetjeve të fundit” të pengjeve te familjet e tyre./rel
