Ndërprerja e plotë e shërbimeve në Gaza dhe rreziqet nga sulmet izraelite nënkuptuan që mijëra palestinezë të vdekur janë numëruar si “të zhdukur” gjatë luftës.
Shumë prej tyre u varrosën në kopshte, ose tenda, ose në tokat e kampeve për të zhvendosurit, shkollave apo spitaleve.
Pas një reduktimi relativ të dhunës izraelite në Gaza pas armëpushimit të ndërmjetësuar nga Shtetet e Bashkuara në tetor 2025, familjet filluan të rikuperonin të dashurit e tyre të vdekur nga rrënojat e shtëpive të shkatërruara ose varrimeve të përkohshme.
Të paktën 1,200 palestinezë janë vrarë që nga shpallja e armëpushimit, secili prej tyre ka nevojë për një vend për varrim. Autoritetet në Gaza thanë se eshtrat e 529 palestinezëve u gjetën nga shtatë varre masive në ambientet e spitaleve.
Duke përfituar nga qetësia e shkurtër e dhunës izraelite, familja e tij gërmoi eshtrat e Mohammedit dhe i zhvendosi ato në një varrezë për një varrim përfundimtar.
Mungesa e varreve nuk është vetëm për shkak të më shumë se 73,000 palestinezëve të vrarë që nga fillimi i luftës në Gaza në tetor 2023, por edhe për shkak të shkatërrimit të vendeve të varrimit nga Izraeli.
Sipas Ministrisë së Çështjeve Fetare dhe Fondeve të Gazës, më shumë se 40 varreza janë shkatërruar që nga fillimi i luftës.
Forcat izraelite kanë zbatuar gjithashtu kufizime të rrepta në aksesin në varreza në zonat nën kontrollin e tyre, gjë që ka zvogëluar më tej numrin e hapësirave të varrimit në dispozicion të familjeve.
Me qindra mijëra palestinezë të detyruar të largohen nga shtëpitë e tyre nga bombardimet izraelite dhe urdhrat për zhvendosje me forcë, zonat e përcaktuara më parë për vende varrimi janë shndërruar në strehimore për të zhvendosurit.
Autoritetet në Gaza thonë se mungesa e materialeve, siç janë gurët e varreve, do të thotë se kostoja e varrimit tani varion midis 700 (235 dollarë) dhe 1.000 shekel (335 dollarë).
Murat nga ndërtesa të shkatërruara, balta ose fletë metalike të valëzuara përdoren si shenjues të përkohshëm varresh derisa të gjenden paratë për një gur varri të duhur.
Ikrami al-Madallal, një zyrtar i medias në Ministrinë e Fondacioneve, tha se shumë nga 60 varrezat e Gazës ishin tashmë me kapacitet të plotë kur filloi lufta.
“Ne duhet të krijojmë varreza të reja për shkak të mungesës së hapësirës së disponueshme për varrime”, i tha ai Al Jazeera-s.
Ministria po kërkon varre të reja dhe transferimi i trupave nga vendet e përkohshme të prehjes në varreza është një sfidë e vazhdueshme për autoritetet.
