Avokati i Popullit, Naim Qelaj, u është drejtuar me letër përmes kanaleve diplomatike sekretarit të Shtetit të SHBA-së, Marco Rubio, Departamenti i Drejtësisë i SHBA-së dhe shteteve financuese të Dhomat e Specializuara të Kosovës, duke ngritur shqetësime serioze mbi funksionimin e kësaj gjykate.
Sipas njoftimit, letra u është përcjellë edhe ministrave të Jashtëm të Zvicra, Norvegjia, Turqia dhe Kanadaja, ndërsa raporti “Vlerësimi paraprak i Dhomave të Specializuara të Kosovës” është shpërndarë edhe tek zyrtarë të lartë ndërkombëtarë.
Në mesin e tyre përfshihen presidentja e Komisioni Evropian, Ursula von der Leyen, përfaqësuesja e lartë e BE-së për politikë të jashtme, Kaja Kallas, presidentja e Parlamenti Evropian, Roberta Metsola, si dhe drejtues të Këshilli i Evropës.
Në letër, Qelaj shpreh shqetësime lidhur me garantimin e një gjykimi të drejtë në procedurat e Dhomave të Specializuara, duke iu referuar gjetjeve të Bar Human Rights Committee of England and Wales.
Ai thekson se institucioni që drejton ka monitoruar vazhdimisht respektimin e të drejtave themelore dhe kushtet e të paraburgosurve, ndërsa për shkak të shqetësimeve të vazhdueshme është angazhuar një vlerësim i pavarur ndërkombëtar.
Sipas raportit, janë identifikuar probleme serioze në mbrojtjen e garancive procedurale, veçanërisht në lidhje me të drejtën për një gjykim të drejtë, transparent dhe të paanshëm.
“Në këtë kontekst, rikujtohet se këto standarde janë të garantuara nga Pakti Ndërkombëtar për të Drejtat Civile dhe Politike dhe Konventa Evropiane për të Drejtat e Njeriut, të cilat zbatohen drejtpërdrejt në rendin juridik të Kosovës përmes Kushtetutës”, thuhet në njoftim.
Qelaj nënvizon se respektimi i këtyre parimeve është thelbësor për legjitimitetin dhe besueshmërinë e proceseve gjyqësore, duke kërkuar që praktikat e gjykatës të përputhen me standardet më të larta ndërkombëtare të drejtësisë, transparencës dhe pavarësisë.
Ai shton se adresimi i shqetësimeve të evidentuara është i domosdoshëm jo vetëm për mbrojtjen e të drejtave të të akuzuarve, por edhe për ruajtjen e integritetit të procesit gjyqësor.
Avokati i Popullit rikujton angazhimin e vazhdueshëm të Kosovës ndaj drejtësisë ndërkombëtare dhe sundimit të ligjit, duke theksuar se themelimi i Dhomave të Specializuara në Hagë është bërë përmes ndryshimeve kushtetuese dhe legjislacionit përkatës.
Ai veçon gjithashtu dorëzimin vullnetar të përfaqësuesve të lartë politikë për t’u përballur me drejtësinë, si dëshmi e përkushtimit institucional ndaj llogaridhënies dhe bashkëpunimit ndërkombëtar.
