Gjykata Supreme ka shpallur të paligjshëm dhe ka shfuqizuar nenin 2 të Udhëzuesit për Ndryshimin dhe Plotësimin e Udhëzuesit për Liberalizimin e Tregut të Energjisë Elektrike në Kosovë dhe nenin 8 të Udhëzuesit për Liberalizimin e Tregut të Energjisë Elektrike, të datës 18 janar 2017.
Me këtë vendim, Supremja ka aprovuar si të themeltë kërkesëpadinë e Odës Ekonomike të Kosovës ndaj Zyrës së Rregullatorit për Energji (ZRRE).
“Në dritën e argumenteve të parashtruara dhe provave të administruara në shqyrtim gjyqësor, Gjykata Supreme e Kosovës konstaton se mospërputhjet ndërmjet dispozitave ligjore dhe dispozitave të akteve nënligjore normative kanë ndikuar në krijimin e një situate të pasigurisë juridike dhe ekonomike për konsumatorët e energjisë elektrike, duke e bërë të domosdoshme ndërhyrjen e gjykatës për interpretim të unifikuar të normave dhe për mbrojtjen e parimit të sigurisë juridike dhe të trajtimit të barabartë në tregun e energjisë elektrike”, thuhet në njoftim.
Gjykata ka marrë parasysh se Kosova, që nga viti 2005, është palë nënshkruese e Traktatit të Komunitetit të Energjisë, përmes të cilit merr përsipër detyrimin për zbatimin e “Acquis communautaire” të Bashkimit Evropian në sektorin e energjisë elektrike. Ky traktat obligon Kosovën, veçanërisht, të zbatojë Direktivën dhe Rregulloret për Energji të BE-së, duke e detyruar harmonizimin e legjislacionit energjetik dhe rregullator me detyrimet që dalin nga traktati.
Gjykata thekson se parimi i “efektit të konsumuar” (actus consumatus) nuk mund të përdoret për të përjashtuar nga kontrolli gjyqësor aktet nënligjore që vazhdojnë të prodhojnë efekte faktike dhe juridike, pasi një interpretim i tillë do të cenonte të drejtën për një mjet juridik efektiv, të garantuar nga neni 31 i Kushtetutës së Kosovës dhe neni 13 i Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut (KEDNJ).
Gjykata Supreme vlerëson se mospërputhja e dispozitave kontestuese të udhëzuesve të ZRRE-së, së bashku me interpretimet e neneve 3 dhe 37 të Ligjit Nr.05/L-084 për Energjinë Elektrike, në raport me Direktivën 2009/72/CE, ka krijuar një situatë juridike të paqëndrueshme. Kufiri ndërmjet konsumatorëve që gëzojnë të drejtën e furnizimit universal dhe atyre që duhet të kalojnë në tregun e lirë nuk është përcaktuar në mënyrë të qartë dhe të parashikueshme.
Gjykata ka interpretuar dispozitat ligjore në favor të mbrojtjes së konsumatorëve, në përputhje me Direktivën 2009/72/CE, e cila kërkon përmbushjen kumulativ të dy kritereve për hapjen efektive të tregut. Për pasojë, dispozitat e kontestuara të udhëzuesve kanë krijuar pasiguri juridike për konsumatorët dhe shpallen të paligjshme dhe shfuqizohen.
