Gjatë takimit të tyre të dytë me presidentin ukraianas në Zyrën Ovale këtë vit, presidenti amerikan, Donald Trump tha se SHBA-të do të ishin të gatshme të mbështesnin përpjekjet evropiane për të mbikëqyrur çdo marrëveshje paqeje në Ukrainë, ndërsa udhëheqësi i saj, Volodymyr Zelenskyy shprehu mirënjohjen e tij dhe veshi rroba më elegante.
Ndërsa Trump priti Zelenskyn dhe udhëheqësit më të lartë evropianë për të aktivizuar muaj të tërë përpjekjesh të ngecura të udhëhequra nga SHBA- të për të ndaluar luftën 3-vjeçare e gjysmë të Rusisë , toni dhe stili i takimit ishte shumë më i ndryshëm nga ai në shkurt.
Pas bisedimeve, Trump telefonoi dhe foli gjatë me presidentin rus,Vladimir Putin , i cili u shtrua me tapet të kuq në një samit me Trump të premten e kaluar në Alaska , për të diskutuar mbledhjen e jashtëzakonshme të aleatëve. Trump tha se tani do të punonte për të organizuar një takim midis Zelenskyy dhe Putin.
Trump ka përjashtuar mundësinë e anëtarësimit të Ukrainës në NATO, gjë që do të zgjeronte mbrojtjen e aleancës ushtarake në vendin e rrethuar. Megjithatë, ai shprehu mbështetje për garancitë e sigurisë për Ukrainën – megjithëse detajet mbeten të paqarta.
Vendet evropiane “duan të ofrojnë mbrojtje dhe e mbështesin shumë këtë, dhe ne do t’i ndihmojmë me këtë”, tha Trump.
Kjo e kënaqi Zelenskyy-n, i cili tha se SHBA-të po ofronin “një sinjal kaq të fortë”.
Ndërsa evropianët kërkojnë të krijojnë një forcë që mund të pengojë çdo marrëveshje paqeje në Ukrainë, Trump sugjeroi që Putin do të ishte i hapur për të pranuar garanci sigurie. I dërguari i tij special, Steve Witkoff, tha të dielën se Moska ishte e hapur për të pranuar mbrojtje në stilin e NATO-s për Ukrainën.
Udhëheqësit evropianë e duartrokitën këtë ide dhe kuptimin më të gjerë që do të mbartte.
“Kur flasim për garanci sigurie, flasim për të gjithë sigurinë e kontinentit evropian”, tha presidenti francez, Emmanuel Macron.
Macron tha se bisedimet për të përcaktuar se çfarë janë të gatshme të ofrojnë SHBA-të do të fillojnë që të martën.
Përpara takimit të tyre, Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, e quajti Trumpin “i dashur Donald” dhe tha për luftimet në Ukrainë: “Nëse e luajmë mirë këtë, mund t’i japim fund.” Në një intervistë më vonë me Fox News Channel, Rutte e quajti Trumpin “të mrekullueshëm” dhe tha se shkëmbimet e mundshme të territorit ukrainas nuk u diskutuan.
Kryeministri britanik, Keir Starmer tha pas takimit se kishte “përparim të vërtetë” dhe një “ndjesi të vërtetë uniteti”
Përpara se udhëheqësit të flisnin privatisht në Shtëpinë e Bardhë, Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen tha se të gjitha palët po punonin së bashku për “një paqe të drejtë dhe të qëndrueshme”.
Kancelari gjerman, Friedrich Merz ofroi një ton më të matur, i cili tha se “rruga është e hapur tani” për të ndaluar luftimet, por hapat e mëtejshëm janë “më të ndërlikuar”.
Trump nuk u zotua shumë, duke thënë: “Nëse mund ta arrijmë armëpushimin, shkëlqyeshëm”, por sugjeroi se kjo nuk ishte aspak një prishës i marrëveshjes. Ai hoqi dorë nga përpjekjet e tij për një armëpushim pas samitit të së premtes, duke u përafruar me qëndrimin e Putinit se negociatat duhet të përqendrohen në një zgjidhje afatgjatë paqeje.
Megjithatë, shumë gjëra mbeten të pazgjidhura, duke përfshirë vijat e kuqe që janë të papajtueshme – si nëse Ukraina do t’i lëshojë ndonjë tokë Rusisë, e ardhmja e ushtrisë së Ukrainës dhe nëse vendi në fund të fundit do të ketë garanci sigurie afatgjata dhe kuptimplote.
Trump tha se kishte filluar përgatitjet për një takim ballë për ballë midis Putinit dhe Zelenskyy-t. Por këshilltari rus për çështjet e jashtme, Yuri Ushakov, tha vetëm se Putin dhe Trump patën një telefonatë 40-minutëshe dhe “folën në favor” të vazhdimit të bisedimeve të drejtpërdrejta midis palëve, raportoi agjencia shtetërore ruse e lajmeve Tass.
Jashtë Shtëpisë së Bardhë, Zelenskyy tha se nuk ishte caktuar asnjë datë për një takim të tillë, por se SHBA-të sugjeruan që të ishte sa më shpejt të ishte e mundur./AP
