Oda Ekonomike Amerikane në Kosovë ka përsëritur shqetësimin e saj lidhur me rreziqet signifikante që ky tranzicion, në formën e tij aktuale, paraqet për aktivitetin ekonomik, punësimin dhe konkurrueshmërinë afatgjatë të Kosovës.
Ky reagim i OEAK-së vjen pesë ditë para liberalizimit të paralajmëruar të tregut të energjisë elektrike në Kosovë.
Në reagim thuhet se derisa në parim liberalizimi do të duhej të ishte një objektiv i mirëpritur, suksesi i tij cenohet nga mungesa e kushteve reale të tregut.
“Në Kosovë, pavarësisht furnizuesve të shumtë të licencuar, vetëm njëri është plotësisht funksional, duke i lënë bizneset pa zgjedhje efikase si dhe duke i ekspozuar ato ndaj rritjeve të çmimit të energjisë elektrike prej mbi 200%. Rrjedhimisht, ky nuk është një treg konkurrues, por është një tranzicion i parakohshëm që imponon një shok të menjëhershëm financiar për bizneset që edhe ashtu përballen me presione më të gjera ekonomike”, theksohet në reagim.
Këto zhvillime sipas OEAK-së rrezikojnë drejtpërdrejt mijëra vende pune, veçanërisht në industritë ku konsumi i energjisë është më i lartë, e të cilat formojnë shtyllën kurrizore të ekonomisë produktive të Kosovës.
“Varësia e plotë e Kosovës nga energjia elektrike, pa qasje në burime alternative të energjisë si gazi natyror, i bën të paqëndrueshme krahasimet me modelet e tjera rajonale të liberalizimit. Mjedisi energjetik i vendit, kërkon një qasje të kujdesshme në disa faza, e jo një liberalizim për të cilin është dhënë njoftim prej vetëm tre muajsh dhe pa mbështetje kalimtare”, thuhet tutje në reagim.
Oda Amerikane po ashtu ka përsëritur se mungesa e një Kuvendi funksional dëmton më tej llogaridhënien institucionale dhe ngre shqetësime serioze në lidhje me legjitimitetin e zbatimit të një ndryshimi kaq të madh e pa mbikëqyrje përkatëse.
“Oda Ekonomike Amerikane në Kosovë i bën thirrje edhe një herë Zyrës së Rregullatorit të Energjisë që të shtyjë afatin e 1 qershorit dhe të shfrytëzojë periudhën pasuese për sigurimin e kushteve të nevojshme rregullative, teknike dhe të tregut për një sektor energjie vërtet konkurrues. Pa këto aspekte, liberalizimi rrezikon të shkaktojë dëme afatgjata në ekonominë, klimën e biznesit dhe konkurrueshmërinë e Kosovës”, thuhet në reagim.
