Më 2 qershor të vitit 1946, në një referendum, italianët votojnë për ta kthyer Italinë nga një monarki në Republikë. Pas referendumit, Mbreti Italian Umberto II ikën në mërgim.
Më 2 dhe 3 qershor 1946 do të mbahej referendumi institucional i shpallur për votim të përgjithshëm, me të cilin italianët thirreshin në kutitë e votimit për t’u shprehur mbi formën e qeverisjes që donin t’i jepnin vendit pas rënies së fashizmit, monarki apo republikë.
Pas 85 vitesh mbretëri, me 12.718.641 vota pro dhe 10.718.502 kundër, Italia bëhet Republikë dhe monarkët e shtëpisë së Savojës emigrojnë.
Më 2 qershor festohet lindja e kombit, në mënyrë të ngjashme me 14 korrikun francez (përvjetori i marrjes së Bastiljes) dhe më 4 korrikun e Shteteve të Bashkuara (ditë në të cilën më 1776 ishte nënshkruar deklarata e pavarësisë).
Është një moment shumë i rëndësishëm edhe për faktin se në botë jetojnë rreth 60 milionë pasardhës të italianëve të emigruar dhe 4 milionë e 500 mijë me pasaportë italiane që jetojnë jashtë vendit. /kp
