Këto investimet të huaja kryesisht dominohen prej investimeve në patundshmëri dhe në shërbime financiare.
Krahas kësaj rritje, vendi ka shënuar progres edhe në sektorin e eksporteve. Eksportet arrijnë vlerën rreth 800 milionë euro deri në tetor.
Zëvendësuesi i drejtorit të përgjithshëm në Agjencinë për Investime dhe Përkrahjen e Ndërmarrjeve në Kosovë (KIESA), Zef Dedaj pret që eksportet sivjet të arrijnë vlerën rekorde, 1 miliard euro.
Teksa ka treguar se nga eksportet e sivjetme, mbi 15 për qind prej tyre janë të tregtuara në Shtetet e Bashkuara të Amerikës (ShBA).
“Kanë marrë pjesë (prodhues vendor) në panaire të ndryshme ndërkombëtare në shtetet kryesore evropiane, ku kemi shkëmbime tregtare dhe investime dhe që kemi potencial për t’i rritur. Po ashtu, edhe në Nju-Jork. Si rezultat i saj, kemi pasur rritje të eksportit për periudhën janar-tetor, eksportet e Kosovës kanë arritur në 774 milionë euro apo 26 për qind rritje krahasuar me periudhën e njëjtë të vitit të kaluar. Pra, eksporti për herë të parë e shënon këtë rritje rekorde. Mendoj që deri në fund të vitit, ka tendencë që eksportet të shënojnë shifrën 1 miliard euro”, theksoi Dedaj.
“Shtetet e rajonit dhe Bashkimi Evropian, e po ashtu, në vitet e fundit edhe Amerika, janë partnerët kryesor. Sa i përket vendeve të BE-së, janë Gjermania, Italia, Holanda, po ashtu është Amerika dhe Maqedonia… Amerika merr pjesë më 15.7 për qind në eksport, Maqedonia me 12.6 për qind, Shqipëria me 11 për qind, Gjermania me 9.2 për qind, Zvicra 7.2 për qind, Italia me 5,0 për qind, Mali i Zi e Holanda me 3 për qind”, thotë ai.
Dedaj në një intervistë për KosovaPress, ka thënë se në vitin 2023 pritet të investojnë në Kosovë, kompani me renome botërore, “Lidl” dhe “KD Business Development”.
Ai ka përmendur si të arritur sivjet në këtë fushë, ardhjen kompanisë “Gold Ventures Investments Western Balkan”, në Parkun e Inovacionit në Prizren (ITP).
Megjithëse, nuk përmendi me emra, ai tha se disa komuna po vendosin barriera ndaj investitorëve të huaj.
“Kemi progres dhe komunikim të vazhdueshëm edhe me kompaninë “Lidl”, shumë shpejt do të jetë takimi për hapa konkret. Po ashtu, kemi edhe investitorin gjerman “KD Business Development”, që merret me industrinë e metal prodhimit. Ky investitor është ende në proces, mirëpo ndonjëherë ka sfida në Kosovë, procedura burokratike, ku kemi të bëjmë me komunat për akomodimin e bizneseve nëpër komuna. Por, rrjedhimisht është një frymë pozitive dhe një interes mjaft i lartë i investitorëve të huaj për të investuar në Kosovë dhe tani më është evidente që ka rezultate, por kjo nuk do të thotë që ne jemi të kënaqur”, tha ai.
Sipas Dedaj, investimet e huaja për herë të para kanë arrit gati 600 milionë euro.
“Njëjtë sikur rritja e eksporteve, kemi pasur edhe rritje të investimeve. Investimet huaja direkte vitin e kaluar në vitin 2021, kanë qenë 420.7 milionë euro apo një rritje prej 22 për qind, krahasuar me vitin paraprak. Ndërsa, vetëm sivjet në periudhën janar-shtator investimet e huaja direkte kanë arritur në 566.9 milionë euro ose një rritje 43 për qind, krahasuar me periudhën e njëjtë të vitit 2021”, thotë ai.
Gjatë vitit që po lëmë pas KIESA ka pasur disa aktivitete në sektorin e eksportit, ku ka marrë pjesë dhe organizuar 14 panaire të ndryshme ndërkombëtare me rreth 110 biznese prodhuese vendore të sektorëve prioritare.
Sipas Dedajt, KIESA do të vazhdojë edhe vitin e ardhshëm me nxjerrjen e ligjeve të reja, me politika të reja dhe lehtësira të tjera shtesë, me qëllim që të rriten edhe më shumë investimet e huaja direkte./KP/.
